Sejm odrzucił nowelizację, która miała znieść dwukadencyjność dla wójtów, burmistrzów i prezydentów miast. Oznacza to, że w powiecie wyszkowskim o następną kadencję nie będą już mogli ubiegać się włodarze czterech gmin. W lokalnych samorządach może więc dojść do małej rewolucji, zwłaszcza w Długosiodle, które tego samego wójta ma od 24 lat i Somianka, której włodarz ma już 20-letnie doświadczenie na tym stanowisku.
Te istotne zmiany w Kodeksie wyborczym Zjednoczona Prawica wprowadziła w 2018 r. Wydłużono wówczas kadencję wójtów, burmistrzów, prezydentów i rad gmin do pięciu lat, ale dodano zapis, że włodarze mogą tylko raz starać się o reelekcję. Władzę mogą sprawować dwie kadencje, czyli 10 lat. Ten zapis nie dotyczy jednak radnych, marszałków województw i starostów. To jedna z najważniejszych zmian ustrojowych od czasu reformy samorządowej rządu Jerzego Buzka.
W lipcu 2025 r. projekt nowelizacji tych przepisów złożyło Polskie Stronnictwo Ludowe. Apelował o to m.in. Związek Gmin Wiejskich RP, decyzję Zjednoczonej prawicy nazywając demagogiczną i populistyczną, „bo niczym innym nie można nazwać ustawy, która nie tylko ogranicza wybór obywatelom, ale również odsuwa od możliwości wyboru na wskazane wyżej funkcje ludzi doświadczonych, znających ciągłość procesów, umiejących wykorzystać każdą pozyskaną złotówkę tak, by służyła lokalnej społeczności.”
Nie będą mogli kandydować
Prezesem Związku Gmin Wiejskich jest Stanisław Jastrzębski – najdłużej urzędujący włodarz w powiecie wyszkowskim. To jego szósta kadencja na stanowisku wójta gminy Długosiodło – funkcję tę sprawuje już od 24 lat. Jego zdaniem nie powinno się nikomu odbierać możliwości kandydowania. A decyzja w tej sprawie należy do wyborców, którzy i tak przy każdych wyborach zmieniają ponad 40% włodarzy. - Żadna partia nie powinna decydować. Dlaczego dwukadencyjności nie ma w sejmie i senacie? Też przecież zmiany by się przydały – powiedział nam w 2025 r., gdy do sejmu wpłynął projekt nowelizacji przepisów Stanisław Jastrzębski. - Kto z doświadczeniem, wykształceniem zrezygnuje z pracy, by zdecydować się na jedną czy dwie kadencje? Później będzie szukał pracy od nowa? Zwłaszcza, że w naszym systemie prawnym wójt nie może prowadzić działalności gospodarczej? Sam bym z zawodu nie rezygnował.
20-lecie na stanowisku wójta gminy Somianka obchodzi w tym roku Andrzej Żołyński (piąta kadencja). - Wcześniej nigdy nie planowałem być wójtem. Gdy nim zostałem, miałem 28 lat. Można powiedzieć, że czuję się spełniony jako wójt, kiedy patrzę, ile udało się zrobić. To zresztą praca nie tylko wójta, ale wielu osób, całej drużyny. Ale może czasami wartość wyjść ze strefy komfortu – powiedział nam w 2025 r. Podkreślił jednak, że wybory samorządowe są najbardziej transparentne i nie powinno się ograniczać mieszkańcom wyboru.
Swoją drugą i ostatnią kadencję sprawują wójt gminy Brańszczyk Wiesław Przybylski i wójt gminy Zabrodzie Krzysztof Jezierski. Można powiedzieć, że – kandydując pierwszy raz – wiedzieli, na co się decydują. - Startując pierwszy raz, nie myślałem o drugiej kadencji – w 2025 r. powiedział nam Krzysztof Jezierski. - Teraz nie zastanawiam się w ogóle nad tym, nie mam żadnych oczekiwań. Nie jest to temat moich przemyśleń i trosk. Nie ma to też żadnego wpływu na moją pracę.
W powiecie wyszkowskim o reelekcję będą mogli ubiegać się już tylko burmistrz Piotr Płochocki i wójt gminy Rząśnik Marek Leszczyński.
W czwartek, 22 października, sejm zdecydował o odrzuceniu nowelizacji Kodeksu wyborczego. Głosowało 437 posłów. Za ustawą było 213 z nich, a przeciw - 215. Dziewięciu wstrzymało się od głosu.
- My będziemy próbować inaczej, będziemy ograniczać kadencję parlamentarzystom, bo rozumiem, że jeżeli dzisiaj jest ograniczenie tylko dla samorządowców, to jest po prostu niesprawiedliwe. Trzeba zacząć od posłów i senatorów - szef PSL Władysław Kosiniak-Kamysz skomentował odrzucenie inicjatywy PSL.
